Stam Urtyp in het jaar 2016


Carnaval: Rijaloet toet toet III

Was het vroeger de trend dat alles te laat was, sinds het Sylvesterpreuve gaat alles veel te snel. Iemand van de Stam had in het krantje van de Tempeleers, de Leugeneer,  gelezen dat er polsbandjes nodig waren om tijdens het einde van de carnaval op het Vrijthof bij het aflaten van het Mooswief. Een snelle chat via Whatsapp leverde op dat we zelf polsbandjes gingen laten maken. Het formuleren van de tekst op het bandje ging ook al snel. De vrije zaterdag om alles voor te bereiden was al overgeslagen en slechts de dag vóór de Vastelaovend zelf kwam de Stam pas voor de eerste keer bij elkaar. Al ver voor het tijdstip van het verzamelen waren er al stamleden present, veel te vroeg. Het poetsen, inruimen en repareren van Keerlke en poort ging ook al snel. Het verzorgen voor een stroomvoorziening van de ‘poortbezoekersteller’ ging iets lastiger. Het aflezen van het voltage en hiervoor een juiste houder te vinden was een lastige, de stroomsterkte die nodig was een tweede punt. Oplossingen werden gezocht bij de Boerenbond, Heuts en andere plekken. Helaas, we moesten het met een handtellertje doen.

Op Carnavalszondag was het overgrote deel al ruim op tijd aanwezig. Daarbij kwam dat alles al vrijwel startklaar stond. Het maken van ‘de’ foto was ook al in een klik gebeurd. Het naar de stad lopen ging in snel tempo. Onderweg, ook op weg naar de stad, kwamen we de vaste gasten tegen die elk jaar in dezelfde uitdossing gaan, Vastelaovend gaat weer beginnen. Aangekomen bij de rij van wachtende groepen om de optocht, ofwel de Boonte Störrem, in te gaan, was er ook nauwelijks, schoot dus ook al goed op. Tijdens de optocht stonden veel mensen te kijken, altijd leuk. TV Maastricht stond opgesteld aan de onderzijde Servaasbrug – Maastrichter Brugstraat. Er was geen Prins aanwezig, de TV-camera’s waren slechts echte kijkers geworden waar snel langs gelopen werd. Bij de Prins op het Vrijthof aangekomen was hij snel bereid in polonaise door het poortje te lopen. Ook hij kreeg een armbandje als ‘Goodkäörde Vastelaovesvierder’ en toegang tot alle pleinen en feesten. De Boonte Störrem had nauwelijks een uur geduurd, ook weer snel. De standplaatsen waren wel standvastig. Recordtijd op het Vrijthof en naar de Grote Staat bij Durlinger waar de Stam merendeels verbleef. Ruim 8600 keer werd de poort gepasseerd door een grote variateit aan vierders. Babies in kinderwagens, kinderen, jongeren, volwassenen en bejaarden, Volop carnavalvierend of toevallige passant, Lopend, kruipend of rollend, stil of zingend maar met vrijwel allemaal een lachend gezicht. Opgemerkt mag worden dat de jonge generatie al aardig goed in de smiesen heeft hoe je Vastelaovend viert. Ook de wat oudere carnavalsliedjes behoorde bij hen tot het bekende assortiment. Een meziekgezelschap in strakke witte pakjes begreep er iets minder van, die schoven de poort bruut aan de kant toen ze aankwamen. Het enigste smetje deze dagen. De polsbandjes vielen ook in de smaak en gaven dikwijls aanleiding tot veel 'awkloete', niet nader te omschrijven. Opvallend dit jaar was dat vele snack aan de stamleden werden aangeboden als blokjes kaas, worst, koekjes, kippenvleugeltjes etc. Dat rijaloet het Maastrichts is voor polonaise is voor vele mensen niet altijd even duidelijk. Opvallend dit jaar was dat veel passerende mensen 'toet-toet' riepen als ze door de poort liepen, was andere jaren helemaal niet. En zo had iedere Vastelaovendvierder zijn of haar eigen inbreng. Het weer was dit jaar nat en winderig te noemen. Carnavalsmaandag werden de meeste optochten in de streek geannuleerd wegens te zware windstoten. De momenten dat de Stam er op uit trok viel het wel mee. Het was ook het jaar van de masale invoering van plastic glazen. In de Grote Staat was een grote zweem van plastic te herkennen, veelal ook plastic zakken. Het was ook het jaar dat er verplicht per plastic draagtas betaald moest worden. Het spel tussen plastic en wind was in een inmddels verlaten Grote Staat goed waarneembaar.

Dinsdag was de Stam in de carnavalssamenstelling, dus zonder onze Ritseleer, weer ruim op tijd paraat. In rap tempo ging het gezelschap wederom naar de Aw Brögk om halt te houden en de eerste contacten met het volk te leggen.  Carnavalsdinsdag waren er heel wat mensen die trots hun polsbandje van zondag lieten zien.  Ook werden er nog heel wat bandjes om de polsen vast gemaakt. Sommige polsen waren iel te noemen, andere ontoereikend voor het bandje wegens de dikke lagen kleding. Awkloete was er wederom in hoge mate. De laatste halte werd de Grote Staat. Totdat de rode fakkels kwamen, het einde kwam in zicht. Het was te merken, iederen wilde nog zoveel mogelijk van de Vastelaovend mee pikken. Nog snel wat rondjes door de poort en sommige vroegen bedelend om een extra bandje. Tijd voor het Vrijthof, mooi vooraan tussen de speakers en het podium. Beppie en consorten waren al lekker aan het zingen. Beppie had er ook al last van dat ze te vroeg was. Al voor de Prins afscheid had genomen van 't Volk, sterker, nog voor de Prins en zijn gezelschap in aantocht waren, wilde ze al het Mestreechs Volleksleed inzetten. Dat kon gelukkig verhinderd worden en volgde er een extra liedje. Twaalf uur was het nog lang niet. De Prins, kwam wat terughoudend over, hield een uitbundig dankwoord waardoor het beeld van de Prins weer helemaal bijgedraaid werd. Het Volleksleed werd ingezet, de rode rokende fakkels wderd ontstoken en het Mooswief kwam omlaag. Prins Bastiaan dankte ook 't Mooswief en toen was het toch echt voor hem afgelopen en verliet het Vrijthof. Stiekem ging de Stam nog even verder. Om één uur werd het Vrijthof rustiger en werd door de Stam verlaten en verplaatse zich naar de Aw Brök. Om twee uur begon het ook daar echt rustig te worden. De laatste foto's werden gemaakt. Het was tijd geworden om de Vastelaovend de rug toe te keren tot volgend jaar. Conclusie was duidelijk: de Vastelaovend was weer veel te snel afgelopen.

 

Weekend Scharn

Bij de planning voor 2016 zag het nog zo veel belovend uit, alle activiteiten voor het nieuwe jaar op voorhand gepland. De praktijk was weerbarstiger. Tot het einde van het jaar was slechts de Vastelaovend het enige dat ook werkelijk als Stam uitgevoerd was. En dat nog wel voor ons 25 jarig jubileumjaar. Het geplande weekend ging niet door en de alternatieve weekenden die gepland waren met de 25ste in het weekend,  gingen na planning ook niet. Gelukkig was het wel gelukt om de  drukke decemberperiode een overnachting te plannen die wel doorging. Directe aanleiding en tevens locatie was de verwerving van een nieuwe woonlocatie van ons Aondagstrekker.

Afgesproken was op de parkeerplaats. Tradities waren nog niet uitgeroeid, het gros kwam een stuk later. Het kampvuur was al lekker aan het branden. Toen de stam compleet was begon de rondleiding. De diverse ruimtes werden aandachtig bekeken. Hoe ze uitzagen en wat de plannen er mee waren. De tijd tikte verder, de lege magen tikte in hetzelfde ritme mee. Tijd om het gourmetgebeuren in orde te maken. De oude gaskachel in de eetkamer was al een tijdje lekker aan het snorren. Het was rond een uur of negen toen er begonnen werd met gourmetten. Niet dat de Stamleden elkaar afgelopen jaar helemaal niet meer gezien hadden, maar zo bij elkaar was er veel aan elkaar te vertellen. Ieder gaf een terugblik over zijn afgelopen jaar. Buiten werd bij het kampvuur verder verteld. De kerktorenklok wees half drie aan toen de slaapzakken werden opgezocht.

 Niet iedereen stond op hetzelfde moment op en dat had als voordeel dat voor sommige mensen de afwas van gisteren al gedaan was. De Ritseleer stond als vanouds de diverse ei-baksels te bereiden. Een ontbijt is met de complete Stam altijd sfeervol. Misschien wel te sfeervol want er stonden ook enkele klussen op het programma. Het was heerlijk weer om te werken. Met lieren en aanhangers werd een zware werkbank verplaatst, drie bomen zagen de vlakte en met een lange gammele fruitladder werd een dakpan op de goede plek gelegd. Het bleef haastwerk want in de stad stond om twee uur het volgende op het programma, een excursie naar de Boschbierbrouwerij. De oude buurman van onze gastheer van het weekend. Om twee uur was verzamelen voor het Dinghuis. Om toch op tijd te zijn ging één auto naar de stad die twee stamleden zouden uitzetten om bij het vertrek aanwezig van de rondleiding aanwezig te zijn. Dat was gelukt. De drie lopers sloten zich in de Jodenstraat aan en de chauffeur die even moest zoeken naar een parkeerplek, voegde zich op de oude brug bij de groep. De gids vertelde precies wat hij moest vertellen zonder het flauwe grappenrepertoire erbij te halen, het was zo al interessant genoeg. Het bierbrouwproces werd nog eens uitgelegd. Op een van de verdiepingen stond de Maquette Maastricht 1867. Twee stamleden waren deze al een tijd aandachtig aan het bekijken. De groep was al buiten het gebouw en de deur was al dicht gedaan. Bij de ouderwetse brouwerij was het brouwproces goed te volgen. Ook werd het huis van de heer Bosch bekeken waar de tijd ook stil had gestaan. Toetje op de rondleiding bij een brouwerij is het proeven. Het bier is elders gemaakt maar wel naar recept van deze brouwerij. Het smaakte. Een geslaagde activiteit.

Hierna verdampte langzaam het gezelschap. Ruim de helft ging nog even terug om het klusje in Scharn af te maken. Toen werden ook nog enkele wafels gegeten die de Beergouverneur gemaakt had.  De reuk, bruine kleur, zachtheid, smaak en zoete suiker aan de buitenkant van de wafel gaven een goed beeld van het weekend. De reuk als een heerlijk iets; bruin als het vertrouwen in elkaar; zachtheid als gemoedelijke sfeer, rijk van smaak en het zoete dat naar meer snakt.






 

Naar; vorig jaar  / volgend jaar / home